//////



Polecane

Archive for the ‘Ekonomia’ Category

Ponadto przedsiębiorcy mają skłonność do projekcji obecnych warunków gospodarowania w przyszłość. Ich przekonanie o rentowności przyszłych inwestycji wzrasta w okresach prosperity i spada w okresach depresji. Można więc oczekiwać że planowane inwestycje będą rosnąć i opadać wraz z wahaniami bieżących warunków gospodarowania, ponieważ stanowią one budynki i wyposażenie, które mogą bvć wykorzystywane wyłącznie w przyszłości. Wprowadzenie nowej technologii może znacząco wpłynąć na ogólny poziom planowanych inwestycji. Wzrost popularności samochodów doprowadził na przykład do pobudzenia inwestycji w drogownictwie, stacjach obsługi i turystyce, jak również do rozbudowy linii montażowych w przemyśle samochodowym. W przyszłości, techno­logie wykorzystywania energii słońca i wiatru mogą wywrzeć podobny wpływ na poziom i rozkład planowanych nakładów inwestycyjnych.

Na razie jednak założymy, że poziom planowanych inwestycji nie zmienia się nawet w przypadku zmiany dochodu. Sam Keynes zakładał, że inwestycje (I) były wydatkiem o charakterze autonomicznym, niezależnym od dochodu narodowego (Y)> W dalszych wywodach usuniemy to założenie upraszczające, o stałym poziomie planowanych wydatków inwestycyjnych’ i rozważymy wpływ zmiany stóp procen­towych lub polityki podatkowej na inwestycje i dochód narodowy. Na razie, uwzględniając nasze założenie, funkcja inwestycji może być przedstawiona przy pomocy linii poziomej, jak na rys. 11.1. (a), gdzie planowane inwestycje są stałe i wynoszą /„ lub 400 mld dolarów.

Jeśli zaś, z drugiej strony, gospodarka działa poniżej Y2 – powiedzmy na poziomie Yj – firmy jako całość będą odczuwały bodziec do zwiększania produkcji. Przy Yx, planowane oszczędności wynoszą zero, ale planowane inwestycje są na wyższym ‚ poziomie Ix. Konsumenci wydają wszystko, co zdołali zarobić, ale firmy ciągle chcą kupować dodatkowe dobra kapitałowe. Całkowite wydatki gospodarstw domowych oraz inwestorów są wyższe niż poziom produkcji. Dla zaspokojenia nadwyżki popytu na dobra i usługi firmy muszą zwiększać produkcję. W konsekwencji spowoduje to podniesienie dochodu gospodarstw domowych; zakładając dodatnią krańcową skłonność do oszczędzania, poziom oszczędności podniesie się wraz ze wzrostem dochodu. W wyniku tego planowane oszczędności osiągną poziom planowanych inwestycji (co do których zakładaliśmy, że pozostają na niezmiennym poziomie).

To nastąpi przy poziomie dochodu narodowego wynoszącym Y2, lub $3.200 miliardów. W dowolnym punkcie czasu, rzeczywiste oszczędności (planowane i nie­planowane) będą z definicji równe rzeczywistym (planowanym i nieplanowanym) inwestycjom. Do osiągnięcia tej równości równowaga nie jest konieczna. Przeciwnie, równowaga wymaga by planowane oszczędności były równe planowanym inwestyc­jom. Gdy są one równe, i tylko wtedy, gdy są one równe, wystąpi równowaga. Przedstawiony powyżej przykład liczbowy ilustruje podstawową tezę ekonomii keynesowskiej. Istnieje pewien poziom dochodu, w stronę’którego gospodarka będzie skłonna, grawitować, i na którym będzie skłonna pozostawać o ile warunki gos­podarowania nie ulegną zmianie. Ten poziom dochodu może, ale nie musi, być poziomem, na którym będzie występowało pełne zatrudnienie.

W tym miejscu keynesiści odchodzą od klasycznego twierdzenia, że gospodarka będzie w dalszym ciągu dążyć do minimalnego poziomu bezrobocia. Według teorii klasycznej, jeśli wskaźnik bezrobocia podnosi się ponad tę minimalną stopę, obniżenie stawek płac wywoła podniesienie poziomu dochodu narodowego i spadek bezrobocia. Keynesiści, z drugiej strony, podkreślają, że gospodarce może nie udać się osiągnięcie pełnego zatrudnienia w krótkim okresie ponieważ gospodarstwa domowe mogą zbyt dużo oszczędzać i konsumować za mało — albo też firmy mogą niewystarczająco inwestować.Innym sposobem ustalenia poziomu zrównoważenia dochodu narodowego jest przez równanie krajowej produkcji z dochodem narodowym. W poprzedniej części rozdziału zauważyliśmy, że gdy osiągnięty zostanie poziom zrównoważenia dochodu narodowe­go, planowane oszczędności (wypływ z okrężnego obiegu dochodów) są równe planowanym inwestycjom (dopływowi do obiegu okrężnego).

Całkowite planowane wydatki = krajowa produkcja.Gdy wszystkie firmy sprzedają dokładnie tyle, ile wyprodukują, przedsiębiorstwa nie mają żadnego powodu by zwiększać czy też ograniczać produkcję.Oba powyższe warunki zrównoważenia są matematycznie spójne. Wiemy, że nominalny dochód narodowy (Y) jest lustrzanym odbiciem krajowej produkcji. Dochód narodowy jest po prostu odzwierciedleniem tego, co jest wytwarzane przez gospodarkę kraju, ponieważ bez produkcji nie ma dochodu. Ponadto, w naszym prostym modelu, z którego wyłączyliśmy rząd, gospodarstwa domowe mogą wykorzys­tać swoje dochody na dwa tylko sposoby. Mogą je przeznaczyć na planowaną konsumpcję (C) lub planowane oszczędności (‚SA Dlatego dochód musi równać się- sumie konsumpcji i planowanych oszczędności.

Podobnie, jak planowane oszczędności, na planowane wydatki konsumpcyjne gospodarstw domowych, czyli na całkowity popyt, ma wpływ szereg zmiennych. .Wśród nich są stopy odsetek, które są naliczane na oszczędności ludności; wartość majątków osobistych; oczekiwane stopy inflacji; podatki dochodowe; jak również bieżący i oczekiwany poziom dochodu narodowego. Stopy odsetek mają tendencję do pozostawania w odwrotnej korelacji z planowanymi wydatkami konsumpcyjnymi. Gdy stopy procentowe rosną, ludzie będą skłonni bardziej oszczędzać i mniej pożyczać na – zakup takich rzeczy jak meble i samochody. Oczekiwana inflacja wywiera przeciwny skutek. Jeżeli ludzie oczekują wzrostu stopy inflacji, będą przypuszczalnie więcej kupować teraz, aby uniknąć konieczności płacenia wyższych’ cen w przyszłości.

Jeśli z drugiej strony wzrasta podatek dochodowy, ludzie ograniczają swe planowane wydatki’ konsumpcyjne, ponieważ będą mieli niższe dochody do dyspozycji po opodatkowaniu. Ponadto, wzrost poziomu dochodu narodowego przypuszczalnie wywoła-wzrost planowanych wydatków konsumpcyjnych, po prostu dlatego, że wyższy dochód umożliwi ludziom lepsze zaspokojenie chęci. Szczególna uwaga winna być poświęcona, wśród innych zmiennych, dochodowi narodowemu, którego związek z popytem konsumpcyjnym jest określany mianem funkcji konsumpcji. Funkcja konsumpcji jest to zakładany bezpośredni związek między poziomem dochodu narodowego oraz planowanymi lub pożądanymi wydatkami konsumpcyjnymi gospodarstw domowych. Keynesiści przyjmują trzy na pierwszy rzut oka sensowne założenia na temat kształtowania się funkcji konsumpcji.